Elk gezin heeft wel een gewoonte waar niemand de reden van weet. Een bepaald liedje bij het aansteken van de kaarsen. Een zin die iedereen tegelijk zegt als de taart binnenkomt. Een stoel waar niemand op gaat zitten omdat hij van opa was. Zulke dingen staan nergens opgeschreven en bestaan toch al generaties. Op deze Nederlandse tradities en gebruiken blog is daarvoor een kamer ingericht.
Table of Contents
Waarom ik een huis bouwde voor wat bij ons hoort
Gewoonten verdwijnen zelden met een knal. Ze worden een keer overgeslagen, dan nog een keer, en op een dag vraagt een kind waarom wij dat eigenlijk deden. Als niemand het kan vertellen, is het weg.
Daarom is dit een huis geworden voor alles wat bij ons hoort: de spreuken die we gebruiken zonder erbij na te denken, de feesten met hun eigen eten en regels, en de gebruiken die we thuis zo gewoon vinden dat we vergeten dat een ander ze vreemd vindt. Dat verdient een plek waar het wordt verteld, met zorg en met plezier.
De deur staat open voor iedereen die zoekt naar eigen waarden en een eigen manier van doen. Je hoeft er geen expert voor te zijn. Nieuwsgierigheid is genoeg.
Wat je hier zoal vindt: spreuken, feesten, gebruiken en het kleine bijzondere
Er staat van alles op de planken, en het blijft groeien.
- Spreuken en gezegden. Wat ze betekenen, hoe we ze gebruiken en wat ze verraden over de mensen die ze zeggen. Een goed gezegde bevat een heel kijkje op het leven in één regel. Wil je meteen beginnen, lees dan Spreuken, gezegden en gebruiken die van ons zijn. Dat stuk hoef ik hier niet over te doen.
- Feesten. De grote dagen en de kleine, met wat erbij hoort aan eten, liedjes en regels die iedereen kent maar zelden uitlegt.
- Gebruiken. Hoe we elkaar feliciteren, hoe we bezoek ontvangen, wat er op tafel komt en wat je beter niet zegt.
- Het kleine bijzondere. Weetjes die in geen enkele categorie passen en daarom het leukst zijn. Een woord, een gewoonte, een rare regel die bij een familie hoort.
Alles wat hier staat is bedoeld om hardop voor te lezen aan iemand die naast je zit.
Hoe ik vertel: met een knipoog en nooit met een wijsvinger
Over tradities wordt vaak plechtig gedaan, alsof je ze alleen mag aanraken met handschoenen aan. Ik vertel ze liever zoals ze zijn: een beetje eigenwijs, soms onlogisch en vaak grappig. Een gebruik dat een lach kan hebben, blijft langer in leven.
Een knipoog betekent dat ik meelach en niemand uitlach. Over jouw oma’s regels, jouw dorp en jouw rare neef met zijn vaste grap schrijf ik met respect, en dat laat ruimte voor plezier.
Ik schrijf ook niet voor om te vertellen hoe het hoort. Gebruiken verschillen van straat tot straat en van keuken tot keuken. Wat bij jou thuis zo gaat, is een gewoon een versie van het verhaal, en elke versie telt mee.
Ik probeer mooi te schrijven, met zinnen die je wilt herlezen. Wie een traditie vertelt, geeft iets door, en dat verdient goede taal.
Van wie dit eigenlijk is: van jou ook
Een gebruik is van niemand en van iedereen. Het wordt van jou zodra jij het doet, doorgeeft of er een eigen wending aan geeft. Daarom noem ik je liever geen bezoeker. Wie hier leest, wordt een medebewaarder van wat ons gezamenlijk is.
Dat is een kleine taak. Je hoeft niets te beheren en geen archief bij te houden. Het bewaren gebeurt al wanneer je een spreuk gebruikt, een recept maakt zoals het altijd gemaakt werd of het verhaal erachter vertelt aan iemand die het nog niet kent.
Die bewaarders heb ik nodig. Een enkele schrijver komt niet ver. Een kamer vol mensen die elk een eigen herinnering meenemen, komt veel verder.
Een stoel erbij: zo deel je jouw verhaal of familiegebruik
Heb je iets dat je graag kwijt wilt? Het hoeft niet groot te zijn. Dit soort dingen zoek ik:
- Een spreuk of gezegde dat bij jullie thuis vaak valt, en wat je eronder verstaat.
- Een gebruik rond een feest, een verjaardag, een afscheid of een gewone zondag.
- Een familieverhaal dat bij een bepaald gerecht, voorwerp of liedje hoort.
- Een woord dat alleen in jouw streek of familie bestaat.
Schrijf het zoals je het zou vertellen aan tafel. Vertel erbij waar je vandaan komt of van wie je het hebt, als je dat wilt, en laat dat weg als je dat liever voor jezelf houdt. Een paar zinnen volstaan. Wat je stuurt, kan terugkomen in een volgend verhaal, en jij beslist of je naam erbij staat.
Kom gerust terug, de thee (of koffie, of iets anders) staat klaar
Deze pagina is een uitnodiging die elke keer opnieuw geldt. Er komen nieuwe verhalen en nieuwe weetjes, en elke week kan er iets bijkomen dat je nog niet wist of juist al lang kende zonder het ooit te horen vertellen.
Heb je een spreuk, een gebruik of een familieverhaal dat hier thuishoort? Deel het in een reactie onder dit stuk of stuur het via het contactformulier. Ik lees alles met plezier. Kom daarna terug voor het volgende verhaal, want de stoel naast je blijft vrij.